پژوهشگران دانشگاه تهران از کشف ارتباطی جدید و مؤثر بین آهن فعال در خون و انسولین خبر دادند؛ یافته‌ای که می‌تواند نقش مهمی در محافظت از لوزالمعده در برابر آسیب‌های ناشی از دیابت نوع ۲ ایفا کند.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه تهران، این پژوهش نوین در حوزه بیوفیزیک نشان می‌دهد که تشکیل یک کمپلکس محافظتی بین آهن فعال در خون و انسولین می‌تواند شدت استرس اکسایشی و آسیب به سلول‌های بتای لوزالمعده را به‌طور قابل توجهی کاهش دهد. این کشف، افق‌های تازه‌ای را در مسیر درمان دیابت نوع ۲ می‌گشاید.

🧬 نقش آهن فعال در تخریب یا محافظت از سلول‌های پانکراس

دیابت نوع ۲ که به‌عنوان یکی از شایع‌ترین بیماری‌های قرن شناخته می‌شود، عمدتاً به دلیل اختلال در عملکرد انسولین و تخریب سلول‌های تولیدکننده آن در لوزالمعده رخ می‌دهد. بررسی‌های انجام‌شده نشان می‌دهد آهن فعال در خون می‌تواند در بروز این فرایند تخریبی نقش داشته باشد.

🔬 نتایج کلیدی پژوهش بیوفیزیکی

مطالعه انجام‌شده در مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران با هدف بررسی مکانیسم تعامل بین آهن فعال و انسولین، به نتایج قابل‌توجهی دست یافته است:

  • انسولین به‌عنوان یک گیرنده قوی برای آهن فعال در خون عمل کرده و با تشکیل کمپلکس پایدار آهن–انسولین، فعالیت اکسایشی مخرب آهن را به یک عملکرد آنتی‌اکسیدانی تبدیل می‌کند. این فرایند موجب کاهش تولید رادیکال‌های آزاد و محافظت از سلول‌های پانکراس می‌شود.
  • میدان مغناطیسی ثابت (SMF) بر ساختار و پایداری این کمپلکس تأثیر می‌گذارد و می‌تواند بسته به شدت و جهت میدان، عملکرد هورمونی انسولین را تقویت یا تضعیف کند.

🌱 افق‌های تازه در درمان دیابت

این پژوهش در قالب پایان‌نامه کارشناسی ارشد محمدحسین خدابنده‌لو، دانشجوی رشته بیوفیزیک، و با راهنمایی دکتر علی‌اکبر موسوی موحدی، استاد ممتاز گروه بیوفیزیک دانشگاه تهران، انجام شده است.

یافته‌های این مطالعه نه‌تنها نگرش جدیدی نسبت به نقش آهن در دیابت نوع ۲ ارائه می‌دهد، بلکه مسیر را برای توسعه درمان‌های نوین بیومغناطیسی و داروهای مبتنی بر تعامل آهن و انسولین هموار می‌سازد.

این تحقیق با عنوان «بررسی و مطالعه واکنش انسولین و آهن فعال تحت تأثیر میدان مغناطیسی ثابت» انجام شده و امید می‌رود در آینده نزدیک به ارائه روش‌های پیشگیرانه و درمانی مؤثر برای بیماران دیابتی منجر شود.