به گزارش پایگاه خبری بازار سرمایه ایران (سنا) ، بررسی معاملات هفته گذشته نشان میدهد بازار جهانی فلزات گرانبها، تحت تاثیر افزایش تقاضا برای داراییهای امن، انتشار دادههای اقتصادی آمریکا و تغییر انتظارات نسبت به مسیر سیاست پولی فدرال رزرو، هفتهای صعودی را پشت سر گذاشت.
در مقابل، کاهش نرخ دلار در بازار داخلی باعث شد طلای ۱۸ عیار، گواهیهای سپرده و صندوقهای طلا برخلاف روند بازارهای جهانی، با افت محدود قیمت همراه شوند. با این حال، تداوم ورود پول حقیقی و حفظ ارزش بازار صندوقهای طلا نشان میدهد سرمایهگذاران همچنان نگاه مثبتی به ابزارهای مبتنی بر طلا دارند و این بازار جایگاه خود را به عنوان یکی از مهمترین گزینههای سرمایهگذاری در بازار سرمایه حفظ کرده است.
طلا با حمایت دادههای اشتغال آمریکا صعود کرد
هر اونس طلا در بازار جهانی در هفته منتهی به ۱۶ مرداد، روندی کاملا صعودی را پشت سر گذاشت و یکی از بهترین عملکردهای هفتگی خود در ماههای اخیر را ثبت کرد. هر اونس طلا معاملات را از سطح ۴ هزار و ۵۳ دلار آغاز کرد و با افزایش تقاضا در بازارهای جهانی، در پایان هفته به ۴ هزار و ۳۴۴ دلار رسید. بر این اساس، بازده هفتگی طلا ۷ درصد ثبت شد.
روند معاملات طلا در روزهای ابتدایی هفته آرام بود و بازار بیشتر در انتظار انتشار دادههای مهم اقتصاد آمریکا قرار داشت. نقطه عطف معاملات، انتشار گزارش اشتغال آمریکا در روز جمعه بود. این گزارش نشان داد تعداد فرصتهای شغلی ایجاد شده کمتر از برآورد فعالان بازار بوده و آمار ماههای قبل نیز با تعدیل نزولی همراه شده است. این دادهها احتمال کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو در ماههای آینده را افزایش داد و باعث افت بازده اوراق خزانه آمریکا و تضعیف شاخص دلار شد. در چنین شرایطی، بخشی از سرمایهها بار دیگر به سمت داراییهای امن حرکت کردند و قیمت طلا جهش قابل توجهی را تجربه کرد.
در کنار این موضوع، ادامه نااطمینانی نسبت به روند رشد اقتصاد جهانی نیز از بازار طلا حمایت کرد. معاملهگران در شرایطی که چشمانداز سیاست پولی آمریکا در حال تغییر است، ترجیح دادند بخشی از دارایی خود را به بازار طلا منتقل کنند. به همین دلیل، طلا نه تنها افت ابتدای هفته را جبران کرد، بلکه توانست در آخرین روز معاملات به بالاترین قیمت هفتگی خود برسد.
نقره از طلا سبقت گرفت و بازده ۲ رقمی ثبت کرد
بازار جهانی نقره نیز همسو با طلا هفتهای صعودی را پشت سر گذاشت اما شدت رشد آن بیشتر بود. هر اونس نقره معاملات را از سطح ۵۸.۲ دلار آغاز کرد و در پایان هفته به ۶۳.۵۸ دلار رسید. به این ترتیب، بازده هفتگی نقره به ۱۰ درصد رسید که از رشد طلا نیز بیشتر بود.
نقره علاوه بر اینکه یک دارایی امن محسوب میشود، وابستگی بالایی به تقاضای صنعتی دارد. همین ویژگی باعث میشود در دورههایی که انتظارات نسبت به اقتصاد جهانی بهبود پیدا میکند یا فشار سیاستهای انقباضی کاهش مییابد، نوسان بیشتری نسبت به طلا داشته باشد.
در هفته گذشته نیز همزمان با انتشار دادههای ضعیف بازار کار آمریکا، انتظارات نسبت به کاهش نرخ بهره افزایش یافت و همین موضوع علاوه بر حمایت از طلا، تقاضا برای نقره را نیز تقویت کرد. از سوی دیگر، کاهش ارزش دلار خرید فلزات گرانبها را برای سرمایهگذاران غیرآمریکایی ارزانتر کرد و به رشد بیشتر قیمت نقره انجامید. به همین دلیل، نقره توانست بازده ۲ رقمی را به ثبت برساند و عملکرد بهتری نسبت به طلا داشته باشد.
افت دلار مسیر بازار داخلی را تغییر داد
در حالی که بازارهای جهانی هفتهای صعودی را پشت سر گذاشتند، دلار بازار آزاد روند متفاوتی را تجربه کرد. قیمت دلار معاملات هفته را از محدوده ۱۹۴ هزار تومان آغاز کرد اما از ابتدای هفته تحت تاثیر افزایش عرضه و کاهش تقاضای کوتاهمدت، وارد مسیر نزولی شد و در پایان هفته به ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ تومان رسید. بر این اساس، بازده هفتگی دلار منفی ۲.۵ درصد ثبت شد.
افت نرخ ارز مهمترین متغیری بود که اجازه نداد رشد اونس جهانی به همان اندازه در بازار داخلی منعکس شود. در واقع، کاهش دلار بخش عمده اثر افزایش قیمت جهانی طلا را خنثی کرد و باعث شد ابزارهای مبتنی بر طلا در بازار سرمایه و همچنین طلای ۱۸ عیار برخلاف روند جهانی، هفتهای منفی را پشت سر بگذارند.
این رفتار بار دیگر نشان داد در بازار داخلی، نرخ ارز همچنان مهمترین متغیر تعیینکننده قیمت طلاست و تا زمانی که دلار در مسیر نزولی قرار داشته باشد، حتی رشد قابل توجه اونس جهانی نیز نمیتواند به تنهایی محرک افزایش قیمت طلا در داخل باشد.
رشد طلای جهانی، افت طلای داخلی را محدود کرد
در بازار داخلی، برخلاف جهش نرخ هر اونس طلا در بازار جهانی، کاهش نرخ دلار مسیر قیمت طلا را تغییر داد. دلار بازار آزاد معاملات هفته را از محدوده ۱۹۴ هزار تومان آغاز کرد اما از روز یکشنبه وارد مسیر نزولی شد و در پایان هفته به ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ تومان رسید. به این ترتیب، بازده هفتگی دلار منفی ۲.۵ درصد ثبت شد.
کاهش نرخ ارز در شرایطی رقم خورد که بخشی از هیجان خرید هفتههای قبل فروکش کرد و عرضه ارز نسبت به تقاضا وضعیت متعادلتری پیدا کرد. همین موضوع باعث شد اثر رشد اونس جهانی در بازار داخلی تا حد زیادی خنثی شود. به بیان دیگر، اگر دلار در سطوح ابتدای هفته باقی میماند، رشد طلای جهانی میتوانست افزایش بیشتری را در بازار طلای داخل رقم بزند.
طلای ۱۸ عیار نیز تحت تاثیر همین شرایط هفتهای کمنوسان اما نزولی را پشت سر گذاشت. هر گرم طلای ۱۸ عیار معاملات را در سطح ۱۸ میلیون و ۶۹۸ هزار تومان آغاز کرد و در روز یکشنبه تا ۱۸ میلیون و ۳۳۰ هزار تومان عقب نشست که پایینترین قیمت هفته بود. در ادامه بخشی از این افت جبران شد اما قیمت در پایان هفته روی ۱۸ میلیون و ۵۷۸ هزار تومان ایستاد و بازده هفتگی آن منفی ۰.۵ درصد ثبت شد.
رفتار متفاوت طلای داخلی نسبت به اونس جهانی بار دیگر نشان داد در بازار ایران، نرخ ارز همچنان مهمترین متغیر تعیینکننده قیمت طلاست. در هفته گذشته رشد قابل توجه اونس جهانی نتوانست بر افت دلار غلبه کند و در نتیجه بازار طلای داخلی تنها کاهش محدودی را تجربه کرد.
گواهیهای سپرده در مسیر اصلاح قرار گرفتند
بازار گواهیهای سپرده کالایی نیز در هفته گذشته تحت تاثیر افت نرخ دلار و کاهش قیمت طلای داخلی قرار گرفت و بیشتر نمادها با بازده منفی معاملات را به پایان رساندند.
قیمت هر گواهی سپرده شمش طلا معاملات هفته را از سطح ۲ میلیون و ۴۸۳ هزار تومان آغاز کرد و در پایان هفته به ۲ میلیون و ۴۳۹ هزار تومان رسید. به این ترتیب بازده هفتگی این ابزار منفی ۱.۷ درصد ثبت شد. میانگین تغییرات روزانه قیمت نیز منفی ۰.۴ درصد بود.
با وجود افت قیمت، سطح معاملات همچنان در محدوده قابل قبولی باقی ماند. میانگین حجم معاملات هفتگی به ۵۹۲ هزار و ۷۰۸ گواهی رسید و میانگین ارزش معاملات نیز هزار و ۴۵۷ میلیارد تومان ثبت شد.
این آمار نشان میدهد بخشی از سرمایهگذاران از اصلاح قیمتها برای جابهجایی موقعیتهای معاملاتی استفاده کردهاند و نقدشوندگی این بازار همچنان در سطح مطلوب قرار دارد.
گواهی سپرده سکه نیز روند مشابهی داشت. قیمت این اوراق از ۱۸۷ میلیون و ۲۱۶ هزار تومان به ۱۸۲ میلیون و ۹۱۶ هزار تومان کاهش یافت و بازده هفتگی آن منفی ۲.۱ درصد ثبت شد. میانگین ارزش معاملات این بازار نیز به ۴۸ میلیارد تومان رسید.
در بازار گواهی سپرده نقره نیز با وجود رشد بیش از ۱۱ درصدی اونس جهانی، کاهش نرخ دلار اثر پررنگتری بر معاملات داخلی گذاشت. قیمت هر گواهی سپرده نقره از ۴۱۳ هزار تومان به ۴۰۲ هزار تومان رسید و بازده هفتگی آن منفی ۵ درصد ثبت شد.
میانگین حجم معاملات ۷۸۴ هزار گواهی و میانگین ارزش معاملات نیز ۳۱۶ میلیارد تومان بود.
مقایسه عملکرد بازارهای جهانی و داخلی نشان میدهد در هفته گذشته عامل تعیینکننده قیمت گواهیهای سپرده، بیش از آنکه رشد اونس جهانی باشد، افت نرخ ارز بوده است. به همین دلیل گواهیهای مبتنی بر طلا و نقره برخلاف بازار جهانی نتوانستند از موج صعودی فلزات گرانبها بهره ببرند.
پول حقیقی جذب صندوقهای طلا شد
با وجود اینکه بیشتر داراییهای مبتنی بر طلا در هفته گذشته بازده منفی داشتند، جریان ورود سرمایه به صندوقهای طلا متوقف نشد. در هفته منتهی به ۱۶ مرداد، ۷۳۸ میلیارد تومان پول حقیقی وارد صندوقهای طلا شد که نسبت به هفته قبل حدود ۷۰ درصد افزایش داشت. در پایان هفته نیز مجموع ورود پول حقیقی از ابتدای سال به ۵۳ هزار و ۹۴۱ میلیارد تومان رسید.
میانگین ارزش معاملات صندوقهای طلا در این هفته ۷ هزار و ۱۴۴ میلیارد تومان و میانگین حجم معاملات نیز ۹۴۹ میلیون واحد بود. هرچند این ارقام نسبت به هفتههای پررونق تیرماه اندکی کاهش نشان میدهد، اما همچنان از تداوم نقدشوندگی مناسب این صندوقها حکایت دارد.
نکته مهم این هفته آن بود که رفتار سرمایهگذاران بیش از آنکه به بازده کوتاهمدت توجه داشته باشد، به چشمانداز میانمدت بازار طلا وابسته بود. ورود پول در شرایطی که قیمت صندوقها کاهش پیدا کرده بود، نشان میدهد بخشی از فعالان بازار اصلاح قیمتها را فرصتی برای افزایش سرمایهگذاری تلقی کردهاند. این رفتار معمولا زمانی مشاهده میشود که سرمایهگذاران انتظار دارند متغیرهای بنیادی بازار، به ویژه روند هر اونس طلا در بازار جهانی و نرخ ارز، در افق بلندمدت همچنان از بازار طلا حمایت کند.
صندوقهای نقره همچنان مقصد سرمایههای جدید بودند
صندوقهای سرمایهگذاری نقره نیز برای چندمین هفته متوالی با ورود سرمایه همراه شدند. در هفته منتهی به ۱۶ مرداد، ۸۰ میلیارد تومان پول حقیقی وارد این صندوقها شد و مجموع ورود پول از ابتدای سال به ۱۶ هزار و ۷۳۶ میلیارد تومان رسید.
میانگین ارزش معاملات صندوقهای نقره ۷۵۹ میلیارد تومان و میانگین حجم معاملات نیز ۷۰۴ میلیون واحد ثبت شد که تفاوت محسوسی با هفته قبل نداشت.
هرچند بازده ابزارهای مبتنی بر نقره در این هفته منفی بود، اما ادامه ورود سرمایه نشان میدهد نگاه سرمایهگذاران به این صندوقها همچنان مثبت است. بخشی از این استقبال به چشمانداز تقاضای جهانی نقره بازمیگردد.
نقره علاوه بر نقش سرمایهای، فلزی صنعتی نیز محسوب میشود و انتظار برای رشد مصرف آن در صنایع فناوری، انرژیهای تجدیدپذیر و تجهیزات الکترونیک همچنان یکی از عوامل حمایتکننده این بازار به شمار میرود.
ارزش صندوقهای طلا در سطح ۶۶۸ همت حفظ شد
مجموع خالص ارزش دارایی صندوقهای طلای بازار سرمایه در پایان هفته به ۶۶۸ هزار میلیارد تومان رسید که نسبت به هفته قبل تنها ۱.۴ درصد کاهش داشت. این افت محدود در شرایطی ثبت شد که بیشتر صندوقهای طلا بازده منفی داشتند و نشان میدهد ارزش بازار این صندوقها همچنان در سطوح بالای تاریخی قرار دارد.
صندوق طلای عیار همچنان بزرگترین صندوق این بازار است و با ۲۴۱ هزار میلیارد تومان خالص ارزش دارایی، ۳۶ درصد از کل ارزش بازار صندوقهای طلا را در اختیار دارد. پس از آن صندوق طلا با حدود ۹۵ هزار میلیارد تومان و سهم ۱۴ درصدی قرار گرفته است. صندوق کهربا نیز با ۵۱ هزار و ۵۸۸ میلیارد تومان، ۸ درصد از ارزش بازار این صنعت را به خود اختصاص داده است.
ثبات ارزش بازار صندوقها با وجود افت قیمت واحدهای سرمایهگذاری، نشان میدهد بخش عمده سرمایه وارد شده در ماههای گذشته همچنان در این صندوقها حفظ شده و خروج گستردهای از بازار رخ نداده است. این موضوع را میتوان یکی از نشانههای تداوم اعتماد سرمایهگذاران به ابزارهای مبتنی بر طلا در بازار سرمایه دانست.
ترکیب دارایی صندوقها تغییر محسوسی نداشت
بررسی ترکیب دارایی صندوقهای طلا نشان میدهد ساختار سرمایهگذاری مدیران صندوقها نسبت به هفتههای گذشته تغییر محسوسی نداشته است و همچنان تمرکز اصلی بر گواهی سپرده شمش طلا قرار دارد.
در پایان هفته، میانگین سهم گواهی سپرده سکه در پرتفوی صندوقها ۹ درصد بود. صندوق زر با اختصاص ۱۷ درصد از دارایی خود به گواهی سپرده سکه، همچنان بیشترین وزن این دارایی را در میان صندوقها دارد. پس از آن صندوقهای کهربا و طلا به ترتیب با ۱۵ و ۱۳ درصد قرار گرفتهاند.
در مقابل، میانگین سهم گواهی سپرده شمش طلا همچنان ۹۰ درصد بود. صندوقهای گنج، تابش، دفینه و همیان تمام دارایی خود را به گواهی سپرده شمش اختصاص دادهاند که نشان میدهد این صندوقها همچنان استراتژی تمرکز کامل بر شمش را حفظ کردهاند.
از سوی دیگر، میانگین دارایی نقد صندوقهای طلا در سطح یک درصد باقی ماند. صندوقهای تازهتاسیس قلک گلد، مهرگلد و زریران همچنان تمام دارایی خود را به صورت وجه نقد نگهداری میکنند. این موضوع با توجه به مقررات فعالیت صندوقهای تازهتاسیس طبیعی است و انتظار میرود با تکمیل فرآیند سرمایهگذاری، ترکیب دارایی این صندوقها نیز بهتدریج به سایر صندوقهای طلا نزدیک شود.
صندوقهای طلا هفتهای منفی را پشت سر گذاشتند
افت نرخ دلار در بازار داخلی باعث شد تمام ۳۵ صندوق طلای فعال بازار سرمایه هفته را با بازده منفی به پایان برسانند. میانگین بازده صندوقهای طلا در هفته منتهی به ۱۶ مرداد منفی ۱.۹۷ درصد ثبت شد.
بیشترین افت هفتگی مربوط به صندوق همیان با کاهش ۲.۵ درصدی بود. پس از آن چند صندوق دیگر نیز افتی بیش از میانگین بازار را تجربه کردند. در مقابل، صندوق دفینه با کاهش ۰.۸ درصدی کمترین افت را در میان صندوقهای طلا ثبت کرد.
بررسی عملکرد صندوقها نشان میدهد اختلاف بازده میان صندوقهای طلا همچنان محدود است و تفاوت عملکرد آنها بیشتر به ترکیب دارایی، زمان تعدیل پرتفوی و نحوه مدیریت نقدینگی بازمیگردد.
در مجموع، رفتار صندوقهای طلا در این هفته بیش از هر عامل دیگری تحت تاثیر افت نرخ دلار قرار داشت، عاملی که اجازه نداد جهش قابل توجه اونس جهانی به رشد قیمت ابزارهای مبتنی بر طلا در بازار سرمایه منجر شود.
