نتایج پژوهش جدید دانشگاه تهران نشان میدهد نگرانیهای سلامتمحور بیشترین نقش را در کاهش قصد خرید محصولات تراریخته در میان مصرفکنندگان دارند. این در حالی است که مزیت نسبی ادراکشده و سازگاری محصول با نیازهای مصرفکننده میتواند تمایل به خرید این محصولات را افزایش دهد.
این مطالعه توسط آرش دوراندیش، عضو هیأت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران انجام شده و به بررسی عوامل کلیدی مؤثر بر خرید غذاهای تراریخته پرداخته است.
بررسی عوامل مؤثر بر قصد خرید غذاهای تراریخته
در این تحقیق، متغیرهایی مانند:
- آگاهی مصرفکننده
- ارزش ادراکشده قیمت
- نگرانیهای سلامت
- ملاحظات محیطزیستی
برای تحلیل جامع رفتار مصرفکنندگان در نظر گرفته شدهاند.
این پژوهش بر اساس نظرسنجی از ۳۷۷ مصرفکننده در تهران و با استفاده از روش مدلسازی معادلات ساختاری انجام شده است. یافتهها نشان میدهد نگرانیهای سلامت بیشترین اثر منفی و معنادار را بر قصد خرید دارند.
چه عواملی تمایل به خرید را افزایش میدهند؟
بر اساس نتایج این مطالعه:
- سازگاری محصول با نیازهای مصرفکننده اثر مثبت دارد.
- مزیت نسبی ادراکشده موجب افزایش تمایل به خرید میشود.
- نگرش مثبت مصرفکننده و ارزش ادراکشده محصول نیز از عوامل تقویتکننده هستند.
در مقابل، هنجارهای ذهنی و کنترل رفتاری ادراکشده نقش محدودتری در تصمیمگیری مصرفکنندگان ایفا میکنند.
نقش آگاهی و قیمت در پذیرش محصولات تراریخته
یافتهها نشان میدهد آگاهی و قیمت بیش از آنکه مستقیماً رفتار خرید را تعیین کنند، از طریق تأثیرگذاری بر ادراک مصرفکننده نسبت به مزایا و ارزش محصول، نقش غیرمستقیم اما مهمی در پذیرش فناوریهای زیستی غذایی دارند.
پیامدهای سیاستی برای امنیت غذایی
به گفته پژوهشگران، نتایج این مطالعه میتواند مبنایی برای تدوین سیاستهای اطلاعرسانی و آموزشی در حوزه فناوریهای نوین غذایی باشد. کاهش نگرانیهای سلامت عمومی و تقویت درک علمی مصرفکنندگان میتواند به تصمیمگیری آگاهانهتر کمک کند.
این پژوهش با تمرکز بر ابعاد رفتاری و ادراکی، به فهم بهتر پذیرش محصولات تراریخته و نقش آنها در توسعه نظامهای غذایی پایدار و تقویت امنیت غذایی کشور کمک میکند.