پژوهشگران دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با همکاری دانشکده منابع طبیعی دانشگاه یزد، موفق به ارائه یک راهکار زیستی و پایدار برای مقابله با تنش‌های ترکیبی خشکی و گردوغبار در گیاه روغنی ارزشمند کامیلینا شدند.

این پژوهش که در قالب یک مطالعه میدانی و در شرایط واقعی مناطق خشک انجام شده است، نشان می‌دهد استفاده از باکتری‌های محرک رشد گیاه (PGPR) از جنس باسیلوس می‌تواند اثرات مخرب همزمانی کم‌آبی و گردوغبار را به‌طور چشمگیری کاهش داده و تاب‌آوری گیاه کامیلینا را افزایش دهد.

دکتر حسن اعتصامی، عضو هیأت علمی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران و از نویسندگان این مقاله، در تشریح نتایج این تحقیق گفت:
در این مطالعه، تأثیر دو باکتری Bacillus amyloliquefaciens و Bacillus halotolerans بر گیاه کامیلینا تحت تنش‌های ترکیبی خشکی (فواصل آبیاری ۴، ۶ و ۸ روز) و پاشش گردوغبار بررسی شد.

وی افزود: نتایج نشان داد تنش همزمان خشکی و گردوغبار اثرات تخریبی شدیدتری نسبت به هر یک از این تنش‌ها به‌تنهایی دارد و موجب کاهش جذب نیتروژن و فسفر، کاهش کلروفیل، افت وزن دانه و کاهش زیست‌توده خشک ریشه و ساقه می‌شود.

به گفته دکتر اعتصامی، در این شرایط تنش‌زا، مایه‌زنی گیاه با باکتری‌های محرک رشد به‌ویژه Bacillus halotolerans، باعث بهبود شاخص‌های فیزیولوژیک، تغذیه‌ای و عملکردی گیاه شد. این باکتری‌ها با افزایش محتوای کلروفیل، بهبود جذب عناصر غذایی و افزایش وزن دانه، مقاومت کلی گیاه را در برابر تنش‌های محیطی تقویت کردند.

این تحقیق، یک راهکار عملی، کم‌هزینه و سازگار با محیط‌زیست برای کشت پایدار گیاهان در مناطق خشک و نیمه‌خشک ارائه می‌دهد؛ مناطقی که به‌طور همزمان با چالش کم‌آبی و پدیده گردوغبار مواجه هستند.

استفاده از باکتری‌های محرک رشد گیاه می‌تواند به‌عنوان جایگزین یا مکملی پایدار برای نهاده‌های شیمیایی، نقش مهمی در حفظ بهره‌وری، سلامت گیاه و توسعه کشاورزی پایدار ایفا کند.